«Οδός Κολοκοτρωναίων»

Παρασκευή, 16 Ιούλιος 2021 19:29 | | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ

Έχει γεμίσει η Ελλάδα με οδούς «ηρώων Πολυτεχνείου» και δεν λέω ορθώς ή μη. Λέω μόνον ότι για να αποφανθεί οριστικά η Ιστορία πρέπει «να ληφθούν υπ’ όψην όλες οι πηγές μαζί με την απόσταση τριών έως τεσσάρων γενεών», όπως διατυπώνει ο μεγάλος ιστορικός Διονύσιος Κόκκινος. Ηρώων Πολυτεχνείου παντού πάντως. Έχουμε ακόμα πλατεία και οδό Ιωάννου Κωλέττη, Εμμανουήλ Τσουδερού και πλείστων άλλων, ακόμη και καθαρμάτων της Ιστορίας. {Ο Κωλέττης με τον Γκούρα ήσαν εκείνοι που στον πρώτον εμφύλιο μετά την Επανάσταση του 1821, αφού πήραν το πρώτο δάνειο εξεστράτευσαν κατά της Πελοποννήσου και διέπραξαν τρις χειρότερα απ’ ό,τι οι Τούρκοι. Δολοφονίες, βιασμούς, λεηλασίες, δηώσεις. Απαιτούσαν από τους ντόπιους σουσάμι και αυγά ψητά στη σούβλα, γάλα από τις όρνιθες, τυρί από λαγούς, χαβιάρι για την όρεξη κι ό,τι δεν βάνει ανθρώπου νους, ενώ έδεσαν και έσερναν πίσω από το άλογο Γενάρη μήνα τον Παλαιών Πατρών Γερμανό στα χιόνια και στους πάγους των βουνών της Γαστούνης, αφού πρώτα του άρπαξαν ό,τι είχε και δεν είχε, αφήνοντάς τον δίχως άμφια, και ας σταματήσω εδώ. Ας μην ειπώ τί άλλο έκαναν στον Δεσπότη, όπως αναφέρει ο Φωτάκος στα απομνημονεύματά του. Πάντως ο Κωλέττης, όταν ήρθε στην Ελλάδα από τη Γαλλία, γιατρός του Μουχτάρ Πασά, δεν είχε, όπως γράφει ο Μακρυγιάννης, ούτε ένα γλιστρίρι (κλύσμα), ενώ πεθαίνοντας άφησε περιουσία ανερχομένη σε 640 χιλιάδες χρυσά φράγκα σε μια Γαλλίδα πόρνη… Κι εμείς δώσαμε τ’ όνομά του σε οδούς και πλατείες για να τον τιμήσουμε και να παραδειγματίζονται οι Έλληνες.} Κι όχι μόνον αυτών αλλά και πολλών άλλων, ακόμη και καθαρμάτων όπως είπα. Όσο για τον Τσουδερό, που επίσης μνημόνεψα, αυτόν τον έκανε πρωθυπουργόν ένα μέντιουμ. Αφήστε πια που γέμισαν οι πόλεις με οδούς Άρη Βελουχιώτη ήτοι του γεωπονίσκου Θανάση Κλάρα που τό ’παιζε πολέμαρχος, επαναλαμβάνοντας τους «άθλους» του Κωλέττη και του Γκούρα, εκστρατεύοντας στο Μωριά και κατασφάζοντας χιλιάδες, εκατόν είκοσι (120) χρόνια μετά. Αφήστε, είναι πολύ μπερδεμένο το κουβάρι της Ιστορίας και με κλωνές κοπιτσιασμένες. Πουθενά όμως στην Ελλάδα δεν υπάρχει οδός στρατηγού Κατσιμήτρου, ταγματάρχου Βερσή, αρχιάτρου Ζορμπά, στρατηγού Ιωάννου Ζήση και σπανίως Πηνελόπης Δέλτα, Ελλήνων που αυτοκτόνησαν όταν είδαν τη σβάστικα στην Ακρόπολη. Γεμάτος όμως ο τόπος οδούς, πλατείες, θέατρα, κολυμβητήρια κλπ Μελίνας Μερκούρη. Και φθάσαμε στο σημείο να ονομάσουμε ως και το πρώτο αεροδρόμιο της Χώρας Ελευθέριος Βενιζέλος. Που καλός και περίκαλος ο Βενιζέλος, αλλά ποτέ μου δεν κατάλαβα τί σχέση έχει με το πρώτο αεροδρόμιο. Οι Αμερικανοί ας πούνε το δικό τους Τζων Κέννεντυ, οι Γάλλοι Σαρλ Ντε Γκωλ, οι Τούρκοι Κεμάλ Ατατούρκ. Αλλά εμείς από πού κι ως πού Ελευθέριος Βενιζέλος τη στιγμή που έχουμε Ιστορία τριών χιλιάδων χρόνων κι ακόμα πέρα, που χάνεται στα βάθη της Μυθολογίας; Γιατί δεν το είπαμε «Δαίδαλος», «Μ. Αλέξανδρος», «Όμηρος» ή δεν δώσαμε το όνομα ενός θεού π.χ Απόλλων ή Ερμής; Και οι όπου γης να ακούνε ότι προσγειώνονται στον «Δαίδαλο», που μαζί με την Αθηνά δίδαξαν στην ανθρωπότητα τις τέχνες όλες κι εκείνη να πετάς. Το παλιό αεροδρόμιό μας τουλάχιστον το λέγαμε «Ελληνικό». Το σημερινό; 

Γιατί τα γράφω όλ’ αυτά σήμερα, χρονιά που συμπληρώνονται διακόσια (200) χρόνια από την έναρξη της Επαναστάσεως του 1821. Διότι πουθενά, σε καμμία πόλη της Ελλάδος δεν υπάρχει οδός Κολοκοτρωναίων. Με άλφα γιώτα (αι) και ωμέγα (ω). Γενική πληθυντικού. Πολλών Κολοκοτρωναίων, αφού έχουμε ολόκληρη εκατόμβη νεκρών ηρώων του γένους των Κολοκοτρωναίων και δεν είναι μόνον ο Ελευθερωτής της Ελλάδος Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, αφού από τον 16ον αιώνα εμφανίζονται να μετέχουν σε επαναστατικές κινήσεις, το πρώτον υπό τον Επίσκοπον Μονεμβασίας το 1572. Και από τότε μέχρι την Επανάσταση του 1821, κατά τη διάρκειά της και μετά αυτήν, σειρά ολόκληρη Κολοκοτρωναίων πολέμησαν μη αντέχοντες την τουρκική σκλαβιά, αφοσιωμένοι στην υπόθεση της λευτεριάς της πατρίδος. Και άλλοι υπέστησαν μαρτύρια, άλλοι ακρωτηριάστηκαν, προδόθηκαν, απαγχονίστηκαν ή φονεύθηκαν σε μάχες, χωρίς ποτέ κανένας να αιχμαλωτιστεί ούτε να πάει από φυσικό θάνατο, ώστε και απλή αναφορά των ονομάτων και της προσφοράς τους θα απαιτούσε σειρά ολόκληρη πολλών άρθρων.   

Στην αρχαία Αθήνα όταν ο ρήτορας ήταν να ανέβει στο βήμα να μιλήσει, οι Αθηναίοι τον ρωτούσαν: Έχεις νεκρούς; Τάφους έχεις; Πολέμησες για την πατρίδα; Αν ρωτούσαν οποιονδήποτε του γένους των Κολοκοτρωναίων θα απαντούσε: Ποιός δεν γνωρίζει ότι όλος ο Μωριάς είναι σπαρμένος από τάφους Κολοκοτρωναίων; Και η κλεφτουριά στην Πελοπόννησο ήταν συνυφασμένη με αυτούς. Δεν υπάρχει κλεφτουριά χωριστά από τους Κολοκοτρωναίους. 

Πόσο σημαντική η προσφορά τους στην ελευθερία της Ελλάδος αποδεικνύεται από πολλά, και πρώτα πρώτα από τα Δημοτικά μας τραγούδια, το μεγαλύτερο κατόρθωμα του νου και της ψυχής του Έλληνα, που τα ιστορικά και τα κλέφτικα αντικαθιστούν την Ιστορία, όταν αυτή χάνεται ή βιάζεται. Όλα ποιητικά καλλιτεχνήματα αθάνατα, που τραγουδιούνται και θαυμάζονται και σήμερα και εξακολουθούν να σαγηνεύουν τον κόσμο. Και:
 
Λάμπει ο ήλιος στα βουνά λάμπει και στα λαγκάδια.
Έτσι λάμπει και η κλεφτουριά, οι Κολοκοτρωναίοι.

Όπου ανά δύο στους στίχους όλου του τραγουδιού, ο πρώτος είναι δαχτυλίδι κι ο δεύτερος διαμαντόπετρα. Και η συνέχεια:

Πόχουν τ’ ασήμια τα πολλά τις ασημένιες πάλες
Όπου δεν καταδέχονται την γης να την πατούνε.         
Και:
Καβάλα παν στην εκκλησιά καβάλα προσκυνάνε
καβάλα παιρν’ αντίδωρο απ’ του παπά το χέρι.              
Και:
Ρίχνουν φλουριά στην Παναγιά φλουριά και στους αγίους
και στον Αφέντη το Χριστό τις ασημένιες πάλες.            
Ή:
Μωρ’ περδικούλα του Μωριά κοσμοπερπατημένη
εκεί ψηλά που πέτεσαι και χαμηλά αγναντεύεις
μην είδες, μην απάντησες τους Κολοκοτρωναίους; …   
Ή:
Σαββάτο βάλανε βουλή οι κλέφτες και οι αρματωλοί
όλοι οι καπεταναίοι και οι Κολοκοτρωναίοι.                     
Ή:
Στη μέση στα Καλάβρυτα στον πλάτανο από κάτω
τρεις γέροντες καθότανε και οι τρεις καπεταναίοι
Ζαΐμης, ο Πετιμεζάς και ο Κολοκοτρώνης…                     
Ή:
Κολοκοτρώνης φώναξε και ο Μωριάς ετρόμαξε
πούσαι, μωρέ Νικηταρά πόχουν τα πόδια σου φτερά…
Ή: …   Ή: …  Ή: …

Και τα κολοκοτρωναίικα τραγούδια – μια αλυσιδωτή σειρά που ξεπηδούν απ’ την περήφανη ελληνική ψυχή, άλλοτε σαν προσκλητήρια για αγώνες, άλλοτε σαν απόηχος πόνου, αγωνίας και δεινών (ο Γιάννος πάει στης Αιμυαλούς, καημένε Γιάννο δε μ’ ακούς / και ο Πάνος πάει στην Πιάνα, πάει στη δόλια του τη μάννα), άλλοτε σαν απόηχος νίκης και αγαλλίασης – κυκλοφορούσαν σαν «πολεμικές εφημερίδες» της εποχής. Και πολλά ελέγοντο από την προεπαναστατική περίοδο. Τα άκουγε ο Αμβρόσιος Φρατζής, όπως ο ίδιος γράφει, «παῖς ἔτι ὤν». Ιδίως όμως στη διάρκεια του Αγώνα το όνομα του Κολοκοτρώνη ήταν τραγούδι. «Ο λαός παντού έψαλλε τραγούδια προς τιμήν του», γράφει στην Ιστορία του ο αυτόπτης μάρτυς Σκώτος φιλέλληνας Τόμας Γκόρντον. (Μετάφραση Αλέξ. Παπαδιαμάντης).

Ως και ο Ρήγας που πυρπολούσε τις ελληνικές ψυχές και συνειδήσεις και πρώτος εισήγαγε τον όρο «πατριωτισμός» (η λέξη μαρτυρείται από το 1790, λέει ο εθνικός μας γλωσσολόγος. Γιατί δεν λέει ότι πρώτος την εισήγαγε ο Ρήγας;) Επαινεί τον Κολοκοτρώνη, όταν ήταν «στο κλαρί» στη σύνθεσή του «Ύμνος Πατριωτικός» (1797), 25 χρόνια πριν την Επανάσταση και ένα πριν στραγγαλιστεί στο Βελιγράδι στις 12 Ιουνίου 1798. Και:

Διές τον Κολοκοτρώνη πόσους εχθρούς σκοτώνει.
Και τρέχουν σαν θηρία με χαρά στη φωτιά.
Αυτοί τυράννους δεν ψηφούν κι ελεύθεροι στον κόσμο ζουν.

Αυτοί τυράννους δεν ψηφούσαν κι ελεύθεροι στον κόσμο ζούσαν και τούτο ποθούσαν για όλους τους Έλληνες και γι’ αυτό αγωνίστηκαν κι έδωσαν τη ζωή τους. Οι Κολοκοτρωναίοι που ουδέποτε συμβιβάστηκαν με την ιδέα της σκλαβιάς. Μπροστάρηδες σ’ όλους τους αγώνες ενός λαού που τον καταδυνάστευε ο Οθωμανός για τέσσερεις αιώνες. Οι πιο κοντινοί, οι μεγαλύτεροι αγωνιστές, οι παθιασμένοι της ελευθερίας και της δικαιοσύνης, οι πάσχοντες για να ανακτήσουν οι Έλληνες τη λευτεριά τους. «Η ελευθερία της πατρίδος ήταν εκείνο που εγώ ποθούσα και ο πατέρας μου και ο πάππος μου και όλη η φαμελιά μου, όλη η γενιά μου», θα γράψει ο Γεώργιος Τερτσέτης κλείνοντας τα απομνημονεύματα του Κολοκοτρώνη, τόσο ταπεινά σαν να απολογείται ο ήρωας. Ακόμα οι ίδιοι οι Κολοκοτρωναίοι, όπως ο ελευθερωτής της Ελλάδος Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, εμφανίζονται και ως συνθέτες Δημοτικών τραγουδιών. Το τραγούδι πχ:

Εμείς καλά τρώμε και πίνουμε και λιανοτραγουδάμε.
Δεν κάνουμε κι ένα καλό, καλό για την ψυχή μας;
Να πάμε να φυλάξουμε της Τρίχας το γεφύρι,
που θα περάσει ο βόιβοντας με τους αλυσσομένους,
να κόψουμε τους άλυσσους να βγουν οι σκλαβωμένοι,

είναι συνθεμένο από τον ελευθερωτή της Ελλάδος. Κι αν στην Ιστορία άλλων οικογενειών αγωνιστών πχ Γιατρακαίων, Μαυρομιχαλαίων…, υπάρχουν και μελανά σημεία, η Ιστορία των Κολοκοτρωναίων δεν έχει σκιά πουθενά.
Κατόπιν αυτών των ελαχίστων, εγώ ο ελάχιστος υποβάλλω ταπεινά στους άρχοντες του τόπου, ιδίως των πόλεων της Πελοποννήσου να φροντίσουν να ονομάσουν καθένας στην πόλη του έναν κεντρικόν δρόμον εις ΟΔΟΝ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΑΙΩΝ. Νομίζω το αξίζουν. Σ’ αυτούς άλλωστε οφείλεται η ελευθερία της Ελλάδος και κανείς δεν το αμφισβητεί. Ντροπή μας να μην υπάρχει μέχρι σήμερα πουθενά ΟΔΟΣ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΑΙΩΝ.  
     
   

    
 
      

ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΑΡΘΡΑ
του Ηλία Μακρή
Το κλίκ της ημέρας
του Ηλία Μακρή
oncologists.gr

Πρόσφατα Νέα

Linardi Anastasia
Spartaland