Υψηλές επιδόσεις της Λακωνίας στην απορρόφηση ΕΣΠΑ

Ενισχυμένος εμφανίζεται ο Δήμος Αν. Μάνης - Ανάλυση του Δ. Μπουρίκου στον «Λακωνικό Τύπο»

Σάββατο, 13 Απρίλιος 2019 09:16 | | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ
Υψηλές επιδόσεις της Λακωνίας στην απορρόφηση ΕΣΠΑ

Μια ενδιαφέρουσα ανάλυση σχετικά με  την κατανομή των συγχρηματοδοτούμενων πόρων του ΕΣΠΑ 2014-2020 για έργα στην Περιφέρεια Πελοποννήσου, εστιάζοντας στα πρώτα ευρήματα για τη θέση της Λακωνίας και της Μάνης, πραγματοποιεί στον «Λακωνικό Τύπο» ο κ. Δημήτρης Μπουρίκος, πολιτικός-κοινωνικός επιστήμονας, απόφοιτος Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και υποψήφιος δρ. Πανεπιστημίου Αθηνών.

Όπως επισημαίνει ο κ. Μπουρίκος «σε παλαιότερο άρθρο μας είχαμε διαπιστώσει την αναπτυξιακή ανατροπή όσον αφορά την κατανομή των συγχρηματοδοτούμενων πόρων του ΕΣΠΑ 2007-2013 στην Περιφέρεια Πελοποννήσου (συγκριτικά με την περίοδο 3ου ΚΠΣ 2000-2006) σε επίπεδο νομών/Περιφερειακών Ενοτήτων υπέρ της Λακωνίας και σε επίπεδο δήμων υπέρ της Ανατολικής Μάνης.

Δεδομένου ότι διανύουμε το προτελευταίο έτος της κανονικής περιόδου χρηματοδότησης του ΕΣΠΑ/ΣΕΣ 2014-2020, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να δούμε - στη βάση των πρόσφατων διαθέσιμων στοιχείων για την κατανομή των ενταγμένων έργων σε χωρικό επίπεδο δήμου- αν διατηρείται στην Πελοπόννησο η τάση ενίσχυσης της Λακωνίας, ποια η συγκριτική θέση των δήμων και ειδικότερα ποια η υφιστάμενη κατάσταση στην περιοχή ειδικότερου ενδιαφέροντος της Μάνης».

Συνεχίζοντας ο Δ. Μπουρίκος εξηγεί: «Τα στοιχεία που παρουσιάζουμε, προφανώς είναι προσωρινά, αποτυπώνουν την κατάσταση με ημερομηνία αναφοράς 1.3.2019 (διαθέσιμα στοιχεία από τη βάση δεδομένων: http://anaptyxi.gov.gr) και προσφέρουν μια πρώτη χαρτογράφηση των τάσεων κατανομής των χρηματοδοτήσεων ενταγμένων συγχρηματοδοτούμενων έργων στην Περιφέρεια Πελοποννήσου.

Σε επίπεδο νομών της Περιφέρειας Πελοποννήσου (βλ. Πίνακας 1), η Λακωνία καταλαμβάνει την πρώτη θέση σε προϋπολογισθέντες πόρους ανά μόνιμο κάτοικο (392 ευρώ) και δείκτη  “εύνοιας”/επίδοσης στο 183,8, δηλαδή απολαμβάνει συνολικής χρηματοδότησης που αντιστοιχεί στο 183,8% όσων πόρων θα τις αναλογούσαν με την εφαρμογή του πληθυσμιακού κριτηρίου. Ακολουθεί στη 2η υψηλότερη θέση η Αρκαδία με 289 ευρώ ανά μόνιμο κάτοικο και δείκτη “εύνοιας”/επίδοσης στο 135,2%. Οι λοιποί νομοί καταγράφουν δείκτη “εύνοιας”/επίδοσης κάτω του 100, δηλαδή συγκεντρώνουν συγχρηματοδοτούμενους πόρους λιγότερους σε σχέση με αυτούς που θα τους αναλογούσαν με εφαρμογή του πληθυσμιακού κριτηρίου.

espa pinakas1
Πίνακας 1

Σε επίπεδο δήμων της Περιφέρειας Πελοποννήσου (βλ. Πίνακας 2 & Χάρτης), στη Λακωνία συνεχίζει να βρίσκεται ο δήμος με την υψηλότερη επίδοση σε ολόκληρη την Πελοπόννησο: Ο Δήμος Ανατολικής Μάνης με δείκτη επίδοσης 555% και 1.221 ευρώ ανά μόνιμο κάτοικο. Ο Δήμος Μονεμβασιάς έχει την 4η υψηλότερη θέση στην Πελοπόννησο με δείκτη επίδοσης 254% και 560 ευρώ ανά μόνιμο κάτοικο, οι Δήμοι Ευρώτα και Σπάρτης χαρακτηρίζονται από χαμηλές επιδόσεις κάτω του 100% και στο Δήμο Ελαφονήσου δεν καταγράφεται ενταγμένο έργο.

espa pinakas2
Πίνακας 2

espa01

Όσον αφορά το θεματικό πεδίο των ενταγμένων έργων (βλ. Πίνακας 3), οι υποδομές συνολικά απορροφούν πάνω από το 90% του συνολικού προϋπολογισμού με σημαντικότερα μερίδια στις υποδομές ύδρευσης (24%), πολιτισμού (22,7%), αποχέτευσης (17,6%) και εκπαίδευσης (14,7%). Εξαιρετικά περιορισμένο είναι το μερίδιο των έργων που αφορούν υποδομές και δράσεις στο πεδίο της κοινωνικής μέριμνας- αλληλεγγύης και υγείας, στοιχείο ανησυχητικό για πολλές περιοχές της Περιφέρειας Πελοποννήσου λόγω των θυλάκων φτώχειας και περιθωριοποίησης, συγκέντρωσης ευάλωτων κοινωνικών ομάδων και δημογραφικής γήρανσης.

espa pinakas3
Πίνακας 3

Στο χωρικό επίπεδο της Μάνης (βλ. διαγράμματα 1 και 2), φαίνεται να συνεχίζεται η διατήρηση της αναπτυξιακής ανατροπής της περιόδου 2007-2013 υπέρ της περιοχής της Ανατολικής Μάνης και την τρέχουσα προγραμματική περίοδο 2014-2020 (προσωρινά δεδομένα, 1.3.2019, ). Αναλυτικότερα, η περιοχή της Ανατολικής Μάνης, ακόμα και στη βάση των προσωρινών στοιχείων της 1.3.2019, συγκεντρώνει πόρους υπερδιπλάσιους συγκριτικά με αυτούς που θα συνεπαγόταν η εφαρμογή του πληθυσμιακού και μόνο κριτηρίου, ενώ η Δυτική Μάνη καταγράφει υπο-επίδοση με δείκτη 4% (βλ. Διάγραμμα 1).

espa diagramma1

Διάγραμμα 1

espa diagramma2
Διάγραμμα 2

Με κριτήριο την συγκέντρωση συγχρηματοδοτούμενων πόρων, ο Δήμος Ανατολικής Μάνης συγκεντρώνει ήδη για την προγραμματική περίοδο 2014-2020 το ποσό των  1.221 ευρώ ανά μόνιμο κάτοικο έναντι 14 ευρώ στο Δήμο Δυτικής Μάνης (βλ. Διάγραμμα 2), δηλαδή επίδοση σχεδόν στο 50% των αντίστοιχων πόρων της περιόδου 2007-2013, στοιχείο που ενισχύσει την άποψη ότι θα φτάσει και ίσως ξεπεράσει - με όρους πραγματοποιηθεισών δαπανών- το επίπεδο της αναπτυξιακής ανατροπής που κατάφερε την προηγούμενη προγραμματική περίοδο.

Η αναπτυξιακή ενίσχυση της Μάνης ως ενιαίας γεωγραφικής, κοινωνικο-οικονομικής και πολιτισμικής περιοχής, δηλαδή ως ενιαίας περιοχής με λειτουργικά κριτήρια και όχι διοικητικά, προωθείται ακόμα περισσότερο στην τρέχουσα προγραμματική περίοδο μέσω της κατάρτισης και έγκρισης της Ολοκληρωμένης Χωρικής Επένδυσης (ΟΧΕ) Μάνης.  Η ΟΧΕ Μάνης χρηματοδοτείται με 12,1 εκατ. ευρώ από το ΠΕΠ Πελοποννήσου με σκοπό να συμβάλει στη βιώσιμη αειφόρο ανάπτυξη της χερσονήσου της Μάνης ως ενιαίας περιοχής στη βάση των ιδιαίτερων στοιχείων του ιστορικού-πολιτισμικού χαρακτήρα της και του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος που προσδίδουν στην περιοχή αναγνωρισιμότητα σε εθνικό και διεθνές επίπεδο.

Τα έργα και οι δράσεις που εντάσσονται στην ΟΧΕ Μάνης αφορούν την ενίσχυση της παραγωγικής βάσης με την αξιοποίηση τοπικών πόρων, τη βελτίωση των δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού και την προώθηση στην αγορά εργασίας, την προστασία και ανάδειξη της πολιτισμικής κληρονομιάς ως πόλου έλξης επισκεπτών, την ανάπτυξη υποδομών για την προστασία του περιβάλλοντος και τη βελτίωση προσπελασιμότητας της περιοχής και την αναβάθμιση των παρεχόμενων κοινωνικών υπηρεσιών σε ορεινές και αραιοκατοικημένες περιοχές.

Ο προϋπολογισμός των έργων και δράσεων κατανέμεται ως ακολούθως:
- Διαδημοτικά έργα με προϋπολογισμό 2,1 εκατ. ευρώ, ήτοι το 17,4% της συνολικής χρηματοδότησης της ΟΧΕ ,  
- Δήμος Ανατολικής Μάνης με προϋπολογισμό 6,45 εκατ. ευρώ, ήτοι το 53,3% της συνολικής χρηματοδότησης της ΟΧΕ, και
- Δήμος Δυτικής Μάνης με προϋπολογισμό 3,55 εκατ. ευρώ, ήτοι το 29,3% της συνολικής χρηματοδότησης της ΟΧΕ.
  Και στην περίπτωση της ΟΧΕ, η χρηματοδοτική βαρύτητα της Ανατολικής Μάνης υπερτερεί σε σημαντικό βαθμό έναντι της Δυτικής Μάνης, καλύπτοντας ανάγκες για έργα υποδομών περιβάλλοντος (διαχείριση οικιακών απορριμμάτων, διαχείριση και επεξεργασία λυμάτων), οδοποιίας και λιμενικών εγκαταστάσεων. Στη Δυτική Μάνη, βαρύτητα δίνεται σε χρηματοδοτήσεις για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής, όπως η αναβάθμιση του οικιστικού περιβάλλοντος, οι υποδομές άθλησης και η ανάδειξη και προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς για την ενίσχυση της ελκυστικότητας της περιοχής. Εάν συνυπολογίσουμε τους προϋπολογισθέντες πόρους της ΟΧΕ στα δεδομένα των συγχρηματοδοτούμενων πόρων του πίνακα 2, τότε ο Δήμος Ανατολικής Μάνης συγκεντρώνει 1.717 ευρώ ανά μόνιμο κάτοικο δείκτη επίδοσης στο 723%, ενώ η Δυτική Μάνη βελτιώνει εξαιρετικά τη θέση της με 542 ευρώ ανά μόνιμο κάτοικο και δείκτη επίδοσης στο 228%».

espa02

Καταληκτικά, ο κ. Μπουρίκος υποστηρίζει: «Μπορούμε να σημειώσουμε ότι η αναπτυξιακή ανατροπή υπέρ της Λακωνίας και ειδικότερα της Μάνης ενισχύεται ακόμα περισσότερο την προγραμματική περίοδο 2014-2020, αντισταθμίζοντας έτσι την επενδυτική καχεξία προηγούμενων δεκαετιών, καλύπτοντας εν μέρει το σημαντικό χάσμα υποδομών και δημιουργώντας προϋποθέσεις βελτίωσης της τοπικής ποιότητας ζωής με αναμενόμενα οφέλη για τη συγκράτηση και αύξηση του πληθυσμού, την τουριστική ελκυστικότητα αλλά και την παραγωγική ενδυνάμωση της Μάνης ως πολιτιστικού πόλου περιφερειακής, εθνικής και διεθνούς εμβέλειας. Σε κάθε περίπτωση, η αειφορία και η βιωσιμότητα της περιοχής απαιτεί ακόμα περισσότερη ένταση και βάθος στην ανάδειξη, στήριξη και εξέλιξη συνεργειών μεταξύ των επιμέρους παραγωγικών κλάδων και διαφύλαξη της φέρουσας ικανότητάς της έτσι ώστε να μην υπονομευθεί ο ιδιότυπος χαρακτήρας της».

Ποιος είναι ο Δ. Μπουρίκος
mpourikosΟ Δημήτρης Μπουρίκος, που έχει καταγωγή από το Γύθειο Λακωνίας, γεννήθηκε το 1975 στην Αθήνα και ολοκλήρωσε τις εγκύκλιες σπουδές του στο Περιστέρι. Το 1998 αποφοίτησε από το Τμήμα Κοινωνικής Εργασίας του ΤΕΙ Αθηνών και το 2000 από το Πολιτικό Τμήμα της Νομικής Σχολής Αθηνών. Το 2003 απέκτησε μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών στις ευρωπαϊκές και διεθνείς σπουδές στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Έλαβε υποτροφίες από το ΙΚΥ, το Ίδρυμα Μποδοσάκη και το Υπουργείο Εργασίας. Από το 2004 είναι Υποψήφιος Διδάκτορας του Πανεπιστημίου Αθηνών στο πεδίο της ευρωπαϊκής ενοποίησης και των επιπτώσεών της στις εθνικές κοινωνικές πολιτικές. Εργάζεται ως επιστημονικός και ερευνητικός συνεργάτης του Πανεπιστημίου Αθηνών και ως εισηγητής πολιτικής επιστήμης και ευρωπαϊκών θεμάτων σε πανεπιστημιακά φροντιστήρια και κέντρα σπουδών. Έχει συγγράψει τον Βιβλιογραφικό οδηγό κοινωνικής εργασίας και πρόνοιας (1999, εκδόσεις Έλλην, μαζί με τον Π. Σταθόπουλο) και τον Οδηγό πληροφοριών-παροχών για τις πολύτεκνες οικογένειες (2005, ΠΡΟ.ΜΕ.Σ.Π.Ο.). Ερευνητικές εργασίες του έχουν δημοσιευτεί στην Ελληνική Επιθεώρηση Πολιτικής Επιστήμης, την Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών, το Βήμα Διεθνών Σχέσεων και τον Οικονομικό Ταχυδρόμο.

Επισκεφτείτε τη σελίδα του Δ. Μπουρίκου στο διαδίκτυο

Ενημερωθείτε για όλη την επικαιρότητα της Λακωνίας και όχι μόνο μέσα από τη συνεχή ροή του www.lakonikos.gr. Κάνετε like στη σελίδα και γίνετε μέλος στην ομάδα του lakonikos.gr στο Facebook για να μαθαίνετε τα νέα πρώτοι! Με το κύρος και την αξιοπιστία του "Λακωνικού Τύπου", της μοναδικής ημερήσιας εφημερίδας της Λακωνίας με ιστορία 22 και πλέον ετών

ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
του Ανδρέα Πετρουλάκη
Το κλίκ της ημέρας
του Ανδρέα Πετρουλάκη
oncologists.gr

Πρόσφατα Νέα